کد خبر: ۱۸۷۷۴
تاریخ انتشار: ۲۰ شهريور ۱۳۹۶ - ۱۸:۰۷
printنسخه چاپی
sendارسال به دوستان
مثلث ارز،‌نفت و خودرو رقم زد:
جدیدترین آمار گمرک از تجارت خارجی ایران در چهار ماه منتهی به تیرماه امسال از علامت هشدار در تراز بازرگانی کشور حکایت دارد؛
جدیدترین آمار گمرک از تجارت خارجی ایران در چهار ماه منتهی به تیرماه امسال از علامت هشدار در تراز بازرگانی کشور حکایت دارد؛ به‌طوری‌که در مدت زمان مورد بررسی با کاهش صادرات در تمام گروه‌های کالایی از یکسو و افزایش واردات از سوی دیگر، تراز بازرگانی کشور منفی شده است. عامل نامرئی اثرگذار در کاهش صادرات را معرفی شده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد اگرچه بعد از برجام به‌واسطه گشایش‌های اقتصادی و اثرات روانی توافق ایران با گروه 1+5، تراز بازرگانی کشور بعد از 37سال مثبت شد، اما چون این گشایش‌ها با حمایت متغیرهای بنیادی (اصلاح نرخ ارز) همراه نشد، تجارت خارجی ایران در وضعیت هشدار قرار گرفته است.مقایسه آمارهای گمرک نشان می‌دهد تراز بازرگانی کشور در سال 94 حدود منفی 400 میلیون دلار ثبت شده، این در حالی است که در سال گذشته تحت‌تاثیر اثرات روانی ناشی از اجرای برجام، تراز بازرگانی ایران با رشد مثبت، به بیش از دو میلیارد دلار رسیده بود. با این حال، به‌دلیل اینکه روند نرخ واقعی ارز (به‌عنوان مهم‌ترین متغیر اثرگذار در تراز بازرگانی) منفی بوده، این موضوع اثر خود را در کاهش صادرات و در نتیجه افزایش رشد منفی تراز بازرگانی در سال‌جاری نشان داده است.زنگ هشدار تراز تجاری به صدا درآمده است. براساس جدیدترین آمار گمرک ایران که به تازگی منتشر شده، در 4 ماه منتهی به تیرماه سال جاری، تراز تجاری ایران منفی شده است. پس از برجام به واسطه گشایش‌های ناشی از این اتفاق و اثر روانی آن در وضعیت اقتصادی کشور، پس از 37 سال شاهد تراز تجاری مثبت در کشور بودیم. اما به دلیل اینکه این موضوع با حمایت متغیرهای بنیادی (نرخ ارز) همراه نشد، عمر تراز تجاری مثبت هم کوتاه شد و امسال شاهد تداوم آن نبودیم. کارنامه صادرات در 4 ماه منتهی به تیر 1396 در مقایسه با مدت زمان مشابه سال گذشته از افت ارزشی 54/ 9 درصدی حکایت دارد و در مقابل، میزان واردات در این مدت، رشد ارزشی 97/ 23 درصدی داشته است. البته آمارهای منتشر شده، تجمیع میزان تجارت در 4 ماه ابتدایی سال است. به همین دلیل جزئیات تجارت در ماه‌های گذشته در دسترس نیست. حجم تجارت خارجی در مدت زمان مذکور 29 میلیارد و 272 میلیون دلار بوده و با سبقت گرفتن واردات از صادرات طی این مدت، تراز تجاری کشور هم در 4 ماه منتهی به تیرماه منفی 2 میلیارد و 354 میلیون دلار رقم خورده است. کارشناسان اعتقاد دارند در حال حاضر مهم‌ترین متغیر اثرگذار در تراز تجاری، نرخ ارز است. اما به دلیل اینکه روند نرخ واقعی ارز در 4 سال اخیر منفی بوده، بر صادرات اثر کاهشی می‌گذارد که نتیجه آن نیز تراز تجاری منفی است.

رویای تراز تجاری 
واردات خودرو یکی از متهمان منفی شدن تراز تجاری ایران در ۵ ماهه سال جاری است.تراز تجاری ایران از پس واقعه ای استثنایی در سال گذشته بار دیگر منفی شد؛ بررسی عوامل این تراز از ردپای سه بخش مهم ارز،خودرو و نفت در بازگشت دوباره تراز منفی حکایت می کند. سال 1395 بود که برای اولین بار در سه دهه اخیر، رویا رنگ واقعیت گرفت و تراز تجاری ایران توانست روی مثبت شدن را ببیند؛ اتفاقی مهم در عرصه تجارت خارجی و اقتصاد ایران.
این وضعیت تا اولین ماه سال جاری دوام آورد اما اگر آمار 5 ماهه تجارت خارجی در ایران رصد شود، معلوم می شود بار دیگر واردات از صادرات کالاهای غیر نفتی پیشی گرفته است و همین امر دستمایه خوبی برای تحلیل های کارشناسانی است که معتقدند در همین شرایط موجود نیز امکان بازگشت به وضعیتی که در سال 1395 ایجاد شد، وجود دارد.از ابتدای فروردین ماه تا پایان مرداد سال جاری 17 میلیارد و 193 میلیون دلار کالا از ایران به بازارهای جهانی صادر شده است، اما در مقابل حجم واردات کالا به ایرات از 19 میلیارد و 442 میلیون دلار پیشی گرفته است. به این ترتیب این اختلاف نزدیک به دو میلیارد دلاری کوتاهی دوره تحقق آرزویی دیرین را در شرایطی به رخ می کشد که برخی از فعالان عرصه تجارت معتقدند می توان با برنامه‌ریزی و مدیریت شرایط را برای بهبود وضعیت در این حوزه مهیا کرد. شرایطی که منجر به مثبت شدن و مثبت ماندن تراز تجاری ایران شود.منفی شدن تراز تجاری ایران در حالی قابلیت بررسی بیشتر می یابد که این اتفاق با رشد منفی تجارت خارجی نیز همراه باشد. در 5 ماهی که گذشت ، صادرات غیر نفتی ایران کاهشی برابر با 5 درصد را تجربه کرد. در عین حال میزان افزایش واردات در این دوره زمانی 16 درصد اعلام شده است.
قیمت ارز ؛ متهم ردیف اول
قیمت دلار چهار سالی است که وضعیتی با ثبات دارد اما با این حال بسیاری از کارشناسان بر این اعتقادند که عدم رشد متناسب قیمت دلار در این دوره زمانی ، خود عاملی برای کاهش صادرات تلقی می شود.سال هاست بحث در این خصوص که قیمت ارز مناسب برای روان سازی صادرات چقدر است؟ در دستور کار قرار دارد با این حال همواره عقب ماندن نرخ دلار از تورم، فنر نرخ ارز را فشرده کرده و عاملی بازدارنده برای صادرات محسوب می شود.به این ترتیب تورم ریالی و عدم تاثیر آن بر نرخ ریال ، قدرت رقابت را برای تولید کنندگان ایرانی کاهش می دهد و این نکته ای بسیار مهم در این عرصه تلقی می شود.
خودرو ؛ متهم ردیف دوم
واردات خودرو نیز از متهمان منفی شدن تراز تجاری ایران در 5 ماهه سال جاری است. بر اساس این گزارش اتفاقاتی که در عرصه واردات خودرو رخ داده است ، خود عاملی برای منفی شدن تراز تجاری ایران است.
ساماندهی بازار خودروهای وراداتی و اقداماتی از این دست خود عاملی برای تسریع روند ترخیص خودروها وارداتی ای بود که پیش از این ثبت سفارش آنها صورت گرفته بود.وزارت صنعت، معدن و تجارت نیز با هفد ساماندهی بازار خودروهای وارداتی ثبت سفارش خودرو را متوقف کرد. مجتبی خسروتاج نیز پیش از این اعلام کرد: تا زمان ابلاغ «دستورالعمل و ضوابط واردات خودرو و نحوه همکاری با شرکت‌های خودروساز خارجی» سایت ثبت‌سفارش واردات خودرو متوقف خواهد ماند.
نفت؛ متهم ردیف سوم
نوسان قیمت نفت و میل آن به کاهش در بازارهای جهانی را می توان از دلایل تاثیرگذار در این حوزه دانست.بررسی جزییات صادرات نیز نشان می دهد با نوسان قیمت نفت بر صادرات غیر نفتی ایران تاثیرگذار است، چرا که بخش مهمی از صادرات غیر نفتی ایران را تولیدات پتروشیمی و گازهای همراه نفت تشکیل می دهد.کاهش قیمت نفت بر کاهش قیمت این اقلام موثر بوده و درآمد صادراتی ایران را دستخوش کاهش می کند.در چهار ماه ابتدایی سال ارزش وزنی و دلاری اقلام پتروشیمی و میعانات گازی صادراتی دستخوش کاهش شده است .میزان کاهش صادرات تولیدات پتروشیمی برابر با 4.2 درصد در فاصله فروردین تا پایان تیرماه و میزان کاهش صادرات میعانات گازی 3.7 درصد در همین دوره زمانی براورد شده است.

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر: